De klassieke strijd tussen de sloper en het slachtoffer

“Mijn vrouw zeurt ontzettend dat ze nooit tijd voor zichzelf heeft. Dat ze altijd maar aan het sloven is voor het gezin… En als ík dan zeg dat het inderdaad hóóg tijd wordt dat ze weer eens naar de kapper en de schoonheidsspecialiste gaat is het óók weer niet goed. Ben ik gemeen, vind ik haar niet mooi.”

“Mijn man kan zó hard uit de hoek komen. Hij zei me gister zonder omhaal dat het de hoogste tijd wordt dat ik naar de kapper en de schoonheidsspecialiste ga. Kun je je voorstellen? Dat zég je toch niet tegen je vrouw? Ik was zó gekwetst. Ik heb niet eens tijd om te gaan in deze familie, ze slokken me volledig op.”

“Mijn leidinggevende is zo’n vreselijke kenau. Als ik de planning niet haal, omdat ik het te druk heb, wordt zij razend. Vorige week had ik hoofdpijn door haar geschreeuw, tja, dat kan ík toch niet helpen? Dat is toch niet normaal, zo’n baas?”

“Mijn medewerker heeft áltijd een excuus klaar om zijn planning niet te halen. Ziek, zwak, misselijk, teveel werk, te weinig informatie gekregen. hij neemt nóóit zijn verantwoordelijkheid. En dan zielig doen als ik er wat van zeg.”

Pingpongen

We laten ons gedrag vaak bepalen door de ander. Doordat je collega zo ontzettend klaagt, schiet jij regelmatig uit je slof. Reactie: nog meer geklaag en gesteun. Of andersom: Als je man zijn stem weer eens verheft, ga jij onmiddellijk in de verdediging door hem erop te wijzen dat het echt jouw schuld niet is. Dat irriteert je man zo dat hij nog harder begint te schreeuwen. Wie begint is niet zo belangrijk, wat we hier zien is de klassieke strijd tussen een slachtoffer en een sloper.

Allergie

We hebben allemaal bepaalde allergieën voor raar gedrag van anderen. Afhankelijk van onze ervaringen en karaktervorming kunnen die afweermechanisme flink van elkaar verschillen. “Ik heb zo’n hekel aan mensen die dominant en afbrekend uit de hoek komen” versus “Dat zeurende slachtoffergedrag doet mijn nekharen recht over eind staan”.

Het grappige van deze strijd is dat beiden niet het mooiste van zichzelf laten zien, maar elkaar te lijf gaan met doorgeschoten gedrag. Door onze allergie herkennen we het vervelende gedrag van de ander direct en lijden ondertussen aan de blinde vlek van ons eigen gedrag. Door de bril van ons eigen doorgeschoten gedrag kijken we vol verbazing en afkeer naar het doorgeschoten gedrag van de ander. Een harde, dominante sloper ergert zich aan het slachtoffer. Maar wat doet een klager als hij gesloopt wordt? Juist, die voelt zich nog zieliger. En de stekelige opmerkingen van de sloper worden weer getriggerd door geklaag.

Stap over je eigen schaduw heen

Het doorbreken van deze vicieuze cirkel begint met het inzicht dat je eigen perspectief en gedrag net zo weinig brengt als dat van de ander, al ziet jouw gedrag er totaal anders uit. Door dat besef kan je uit de ping-pong wedstrijd stappen. Stop even met het inzetten van je sloper of je slachtoffertje en met het reageren op de ander. Vraag door waarom die ander zo kwaad reageert of zo zielig doet. Zet je eigen bril af en laat je positieve intentie zien. Grote kans dat de bril van je gesprekspartner ook van z’n neus zakt!